การยกระดับผลิตภัณฑ์สมุนไพรในโรงเรียนผู้สูงอายุวัดแม่กาโทกหวานโดยใช้หลักการมีส่วนร่วมการจัดการความรู้ของชุมชนนวัตกรรมพื้นที่บ้านโทกหวาก หมู่ 4 ตำบลแม่กา อำเมืองเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา
คำสำคัญ:
โรงเรียนผู้สูงอายุ, ผลิตภัณฑ์ชุมชน, หลักการมีส่วนร่วมการจัดการความรู้ของชุมชนบทคัดย่อ
การวิจัยโครงการการยกระดับผลิตภัณฑ์สมุนไพรในโรงเรียนผู้สูงอายุวัดแม่กาโทกหวากโดยใช้หลักการมีส่วนร่วมการจัดการความรู้ของชุมชนนวัตกรรมพื้นที่บ้านโทกหวาก
หมู่ 4 ตำบลแม่กา อำเภอเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา นี้ มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาการยกระดับผลิตภัณฑ์สมุนไพรในโรงเรียนผู้สูงอายุ วัดแม่กาโทกหวากโดยใช้หลักการมีส่วนร่วมการจัดการความรู้ของชุมชนนวัตกรรมพื้นที่บ้านโทกหวาก หมู่ 4 ตำบลแม่กา อำเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา 2) เพื่อศึกษาแนวทางในการพัฒนาผลิตภัณฑ์สมุนไพรในโรงเรียนผู้สูงอายุวัดแม่กาโทกหวากโดยใช้หลักการมีส่วนร่วมการจัดการความรู้ของชุมชนนวัตกรรมพื้นที่บ้านโทกหวาก หมู่ 4 ตำบลแม่กา อำเมืองพะเยา จังหวัดพะเยา โดยกลุ่มตัวอย่างคือผู้สูงอายุจำนวน 41 คน ที่เข้าร่วมกิจกรรมโรงเรียนผู้สูงอายุวัดแม่กาโทกหวาก ซึ่งได้มาจากการเลือกแบบเจาะจง (Purposive Sampling) เครื่องมือที่ใช้ในการเก็บข้อมูลคือแบบสอบถาม และทำการวิเคราะห์ข้อมูลด้วยสถิติเชิงพรรณนา ได้แก่ ความถี่ ร้อยละ ค่าเฉลี่ย () และส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.)
ผลการวิจัยพบว่า ผู้สูงอายุมีความคิดเห็นต่อการยกระดับผลิตภัณฑ์สมุนไพรโดยรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (ค่าเฉลี่ย 4.48) โดยเรียงลำดับจากสูงไปต่ำ ได้แก่ ด้านผลผลิตและผลลัพธ์ของโครงการ (4.57) ด้านสภาพแวดล้อมของโครงการ (4.51) ด้านปัจจัยนำเข้าที่ส่งผลต่อการดำเนินงาน (4.47) และด้านกระบวนการดำเนินงาน (4.42) ตามลำดับ
สำหรับแนวทางการพัฒนา พบว่าอยู่ในระดับสูงสุดเช่นกัน โดยเน้นการมีส่วนร่วมของสมาชิกและบุคลากรทุกภาคส่วน การบริหารจัดการที่คุ้มค่าและเกิดประโยชน์ต่อการพัฒนาชุมชน และความมีประสิทธิภาพในการจัดการผลิตภัณฑ์สมุนไพรชุมชน ผลการวิจัยสามารถนำไปประยุกต์ใช้เป็นหลักสูตรอบรมหรือแนวทางในการพัฒนาผลิตภัณฑ์สมุนไพรเพื่อสุขภาพผู้สูงอายุ ตลอดจนเสริมสร้างศักยภาพชุมชนในการจัดการทรัพยากรอย่างยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
คณภรณ์ ตาริน. (2566). การประเมินผลโครงการชุมชนท่องเที่ยว OTOP นวัตวิถี: กรณีศึกษาบ้านก๋ง ตำบลยม อำเภอท่าวังผา จังหวัดน่าน. (โครงการรัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต). มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
นันทพัทธ์ ธีระวัฒนานนท์. (2563). การประเมินผลการดำเนินงานสาธารณสุขจังหวัด นครราชสีมา. วารสารวิจัยและพัฒนาด้านสุขภาพ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดนครราชสีมา, 6(1), 90-107.
ประยงค์ จันทร์แดง. (2561). การดูแลผู้สูงอายุตามแนวพุทธ: กรณีศึกษา โรงเรียนผ้สูงอายุในวัดเขตตำบลแม่กา อ.เมือง จ.พะเยา. วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 26(52), 28-48.
ภารณี นิลกรณ์, และคณะ. (2563). การประเมินผลรูปแบบการป้องกันการใช้สารเสพติดรายใหม่ในเยาวชนโดยความร่วมมือของภาคส่วนที่เกี่ยวข้อง จังหวัดนครปฐม. (รายงานการวิจัย). ศูนย์ศึกษาปัญหาการเสพติด (ศศก.) คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์.
มูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาผู้สูงอายุไทย(มส.ผส.). (2567). สถานการณ์ผู้สูงอายุไทย พ.ศ. 2566. สถาบันวิจัยประชากรและสังคม มหาวิทยาลัยมหิดล.
วิกานดา ใหม่เฟย และ ฐิระ ทองเหลือ. (2561). ประเมินผลโครงกำรวิเคราะห์ศักยภาพชุมชนตำบลแม่ทราย อำเภอร้องกวาง จังหวัดแพร่. (วิทยานิพนธ์ปริญญาโท, มหาวิทยาลัยแม่โจ้-แพร่ เฉลิมพระเกียรติ).
วรรณภา ทองแดง และประยงค์ จันทร์แดง. (2568). การวิเคราะห์นวัตกรรมเพื่อให้บริการชุมชนและสังคม: กรณีศึกษาโครงการ 1 คณะ 1 ชุมชนนวัตกรรม มหาวิทยาลัยพะเยา ในปีงบประมาณ พ.ศ. 2564 ถึง 2565. วารสารบัณฑิตแสงโคมคำ, 10(1), 1–18.
