การออกแบบและพัฒนาเครื่องประดับโดยได้รับแรงบันดาลใจ จากโอ่งมังกร จังหวัดราชบุรี

บทคัดย่อ

การวิจัยเรื่อง “การออกแบบและพัฒนาเครื่องประดับโดยได้รับแรงบันดาลใจจากโอ่งมังกร จังหวัดราชบุรี” มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาอัตลักษณ์ทางศิลปหัตถกรรมของโอ่งมังกรราชบุรี วิเคราะห์แนวทางการออกแบบเครื่องประดับในบริบทตลาดร่วมสมัย และพัฒนาผลิตภัณฑ์เครื่องประดับต้นแบบที่สะท้อนคุณค่าทางวัฒนธรรมผ่านการประยุกต์ใช้วัสดุท้องถิ่น งานวิจัยใช้ระเบียบวิธีวิจัยและพัฒนา (Research and Development: R&D) โดยรวบรวมข้อมูลเชิงคุณภาพจากการสัมภาษณ์เชิงลึกเจ้าของกิจการและช่างฝีมือจากโรงงานโอ่งมังกร 3 แห่ง ได้แก่ เถาฮงไถ่ เรืองศิลป์ 3 และโรงโอ่งรัตนโกสินทร์ วิเคราะห์ร่วมกับกรณีศึกษาการออกแบบเครื่องประดับที่ประสบความสำเร็จในเชิงตลาดและการสื่อสารอัตลักษณ์ เพื่อนำไปสู่การออกแบบต้นแบบเครื่องประดับในรูปแบบจี้ (Charm Pendant) จำนวน 10 แบบ โดยใช้เศษโอ่งมังกรเป็นวัสดุหลัก

ผลการวิจัยพบว่า ลวดลายโอ่งมังกรราชบุรี เช่น ลายมังกร ลายน้ำ ลายเมฆ ลายเปลวไฟ และลายเถาวัลย์ มีความโดดเด่นทั้งในเชิงสัญลักษณ์และการจัดองค์ประกอบศิลป์ที่สอดคล้องกับรูปทรงภาชนะ โอ่งมังกรจึงเป็นวัตถุที่สะท้อนภูมิปัญญาและความชำนาญเฉพาะถิ่น การออกแบบเครื่องประดับต้นแบบได้นำองค์ประกอบเหล่านี้มาถ่ายทอดใหม่ในบริบทของงานออกแบบร่วมสมัย โดยคำนึงถึงความสวยงาม ความหมายทางวัฒนธรรม และแนวคิดด้านความยั่งยืน ผลลัพธ์ของงานวิจัยชี้ให้เห็นถึงศักยภาพของการยกระดับวัสดุพื้นถิ่นไปสู่ผลิตภัณฑ์สร้างสรรค์ที่สามารถต่อยอดเชิงเศรษฐกิจและสื่อสารอัตลักษณ์ท้องถิ่นได้อย่างมีคุณค่า