การพัฒนาทักษะการคิดวิเคราะห์วิชาสังคมศึกษา ด้วยการจัดการเรียนรู้เชิงรุก ร่วมกับสื่อสังคมออนไลน์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 โรงเรียนน้ำพองศึกษา จังหวัดขอนแก่น
คำสำคัญ:
ทักษะการคิดวิเคราะห์, การจัดการเรียนรู้เชิงรุก, สื่อสังคมออนไลน์บทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสภาพการจัดการเรียนรู้วิชาสังคมศึกษาและทักษะการคิดวิเคราะห์ 2) เปรียบเทียบทักษะการคิดวิเคราะห์วิชาสังคมศึกษา ด้วยการจัดการเรียนรู้เชิงรุก ร่วมกับสื่อสังคมออนไลน์ และ 3) ศึกษาความพึงพอใจของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 โรงเรียนน้ำพองศึกษา จังหวัดขอนแก่น ที่มีต่อการจัดการเรียนรู้เชิงรุก ร่วมกับสื่อสังคมออนไลน์ เป็นการวิจัยเชิงทดลอง (One Group Pretest–Posttest Design) ประชากร คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 จำนวน 10 ห้อง จำนวน 375 คน กลุ่มตัวอย่าง คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 จำนวน 190 คน กลุ่มทดลอง คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5/3 จำนวน 40 คน โดยการเลือกแบบสุ่มอย่างง่าย (Simple Random Sampling) ด้วยวิธีการจับสลากโดยใช้ห้องเรียนเป็นหน่วยสุ่ม เครื่องมือวิจัย คือ แบบสอบถาม แผนการจัดการเรียนรู้ แบบประเมินวัดทักษะการคิดวิเคราะห์ แบบสอบถามความพึงพอใจ สถิติที่ใช้ในการวิจัย คือ ค่าเฉลี่ย ( ) ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน (S.D.) และการทดสอบสมมติฐาน (t-test dependent sample)
ผลการวิจัยพบว่า 1) สภาพการจัดการเรียนรู้วิชาสังคมศึกษาและทักษะการคิดวิเคราะห์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 พบว่า โดยภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง ( = 3.02, = 1.35) 2) ผลการเปรียบเทียบทักษะการคิดวิเคราะห์วิชาสังคมศึกษา ด้วยการจัดการเรียนรู้เชิงรุก ร่วมกับสื่อสังคมออนไลน์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 หลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.05 3) ความพึงพอใจของนักเรียนที่มีต่อการจัดการเรียนรู้เชิงรุก ร่วมกับสื่อสังคมออนไลน์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 โรงเรียนน้ำพองศึกษา จังหวัดขอนแก่น โดยภาพรวมมีความพึงพอใจอยู่ในระดับมาก ( = 4.18, = 0.79)
เอกสารอ้างอิง
กระทรวงศึกษาธิการ. (2551). หลักสูตรแกนกลางการศึกษาขั้นพื้นฐาน พุทธศักราช 2551. กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย.
งานพัฒนาหลักสูตรสถานศึกษาและพัฒนากระบวนการจัดการเรียนรู้. (2561). หลักสูตรการศึกษาขั้นพื้นฐานโรงเรียนน้ำพองศึกษา. โรงเรียนน้ำพองศึกษา : ฝ่ายวิชาการ.
จิตติน เพลงสันเทียะ. (2564). ผลการจัดการเรียนรู้เชิงรุก เพื่อส่งเสริมทักษะการพูดภาษาอังกฤษ เพื่อการสื่อสารของนักเรียนระดับชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4. (วิทยานิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการสอนภาษาอังกฤษ). บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยศิลปากร.
จินตนา ดวงจำปา. (2564). การพัฒนากิจกรรมการเรียนรู้แบบเชิงรุก เรื่อง วัฒนธรรมไทย ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาสังคมศึกษา). บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.
พระยุทธนา มาลาวโส (มาลาวงษ์). (2563). การพัฒนาการจัดการเรียนรู้วิชาพระพุทธศาสนา โดยใช้วิธีสนแบบเชิงรุก เพื่อส่งเสริมทักษะการคิดวิเคราะห์ สำหรับนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6. (วิทยานิพนธ์ครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการสอนสังคมศึกษา). บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
วิภาวรรณ ประทุมวัน. (2566). ครูผู้นำการเปลี่ยนแปลงในศตวรรษที่ 21 กับการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning). วารสารปรัชญาดุษฎีบัณฑิตทางสังคมศาสตร์, 2(2), 15-31.
สำนักงานคณะกรรมการกฤษฎีกา. (2542). พะราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542. เข้าถึงได้จาก https://www.moe.go.th/พรบ-การศึกษาแห่งชาติ-พ-ศ-2542/,
สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. (2562). แนวทางการนิเทศเพื่อพัฒนาและส่งเสริมการจัดการเรียนรู้เชิงรุก (Active Learning) ตามนโยบายลดเวลาเรียนเพิ่มเวลารู้. กรุงเทพมหานคร : โรงพิมพ์ชุมนุมสหกรณ์การเกษตรแห่งประเทศไทย จำกัด.
สิรัชญา พิมพะลา. (2561). การจัดการเรียนรู้ตามแนวคิดของ STEM โดยใช้สื่อสังคมออนไลน์ เพื่อส่งเสริมทักษะความคิดสร้างสรรค์ของนักเรียนชั้นประถมศึกษาปีที่ 6. (วิทยานิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาเทคโนโลยีและสื่อสารการศึกษา). บัณฑิตวิทยาลัย : มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
สุจินต์ ใจกระจ่าง. (2556). สภาพการจัดการเรียนการสอนทีเน้นผู้เรียนเป็นสำคัญของโรงเรียนสาธิตมหาวิทยาลัยรามคำแหง. (วิทยานิพนธ์ ทุนสนับสนุนจากมหาวิทยาลัยรามคำแหง). กรุงเทพมหานคร : มหาวิทยาลัยรามคำแหง.
Chugh, R., & Ruhi, U. (2017). Social media in higher education: A literature review of Facebook. Education and Information Technologies, 23(2), 605-616.
Demirci, C. (2017). The Effect of Active Learning Approach on Attitudes of 7th Grade Students. International Journal of instruction, 10(4), 129-144.
Phakpon Jeranathep. (2565). การสร้างสรรค์สื่อดิจิทัลบนเครือข่ายสังคมออนไลน์Digital media creation on social networks. เข้าถึงได้จาก https://library.wu.ac.th /km/การสร้างสรรค์สื่อดิจิท/.
