ภาวะผู้นําดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น
คำสำคัญ:
ภาวะผู้นำดิจิทัล, ผู้บริหารสถานศึกษา, ประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษาบทคัดย่อ
การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ดังนี้ 1) เพื่อศึกษาภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น 2) เพื่อศึกษาประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น 3) เพื่อศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาและประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น 4) เพื่อสร้างสมการพยากรณ์ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น กลุ่มเป้าหมายที่ใช้ในการวิจัยได้แก่ ผู้บริหารสถานศึกษา จำนวน 84 คน ปีการศึกษา 2568 เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ แบบสอบถามชนิดมาตรประมาณค่า (Rating Scale) 5 ระดับจำนวน 37 ข้อ แบ่งเป็นแบบสอบถามเกี่ยวกับภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา ประกอบด้วย 5 ด้าน จำนวน 20 ข้อ และแบบสอบถามเกี่ยวกับประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษา ประกอบด้วย 5 ด้าน จำนวน 17 ข้อ มีค่าดัชนีความสอดคล้อง (IOC) 1.00 ค่าความเชื่อมั่น (Reliability) ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา 0.96 และค่าความเชื่อมั่น (Reliability) ประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษา 0.93 สถิติที่ใช้ในการวิเคราะห์ข้อมูล ได้แก่ ค่าความถี่ ค่าร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การวิเคราะห์หาค่าสัมประสิทธิ์สหสัมพันธ์ของเพียร์สันและการวิเคราะห์การถดถอยพหุคูณแบบแบบเป็นขั้นตอน
ผลการวิจัยพบว่า 1) ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาอยู่ที่ระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.82 เมื่อพิจารณารายด้านพบว่าทุกด้านอยู่ในระดับมากที่สุด ได้แก่ ด้านวิสัยทัศน์ดิจิทัล
( = 4.93) ด้านความรู้และทักษะดิจิทัล ( = 4.81) ด้านการสร้างวัฒนธรรมดิจิทัล ( = 4.79) ด้านความเป็นมืออาชีพ ( = 4.79) และด้านการสื่อสารเชิงดิจิทัล ( = 4.76) 2) ประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษาอยู่ที่ระดับมากที่สุด มีค่าเฉลี่ยเท่ากับ 4.84 เมื่อพิจารณารายด้านพบว่า ทุกด้านอยู่ในระดับมากที่สุด ได้แก่
1) ด้านผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน ( = 4.92) ด้านความพึงพอใจในงานของบุคลากร ( = 4.83)
3) ด้านคุณลักษณะของผู้เรียน ( = 4.83) 4) ด้านการปรับเปลี่ยนและพัฒนาโรงเรียน ( = 4.82)
และด้านการเป็นองค์การแห่งการเรียนรู้ ( = 4.82) 3) ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาและประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น
มีความสัมพันธ์กันทางบวกอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01 กล่าวคือ ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา ด้านการสื่อสารเชิงดิจิทัลมีความสัมพันธ์กับประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษา มีค่าความสัมพันธ์มากที่สุด (r=0.733) อยู่ในระดับสูง รองลงมา คือด้านความรู้และทักษะดิจิทัล (r=0.726) อยู่ในระดับสูง และ ด้านวิสัยทัศน์ดิจิทัล (r=0.719) อยู่ในระดับสูง ส่วนด้านที่ความสัมพันธ์กับประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษาน้อยที่สุดคือ ด้านการสร้างวัฒนธรรมดิจิทัล (r=0.593) อยู่ในระดับปานกลางโดยแต่ละด้านมีความสัมพันธ์อยู่ในระดับสูง 4) ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาสามารถพยากรณ์ประสิทธิผลการบริหารสถานศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น อย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ 0.01มีจำนวน 5 ด้าน ได้แก่ ด้านความเป็นมืออาชีพ (X5) ด้านความรู้และทักษะดิจิทัล (X2) ด้านการสื่อสารเชิงดิจิทัล (X4) ด้านวิสัยทัศน์ดิจิทัล (X1) และด้านการสร้างวัฒนธรรมดิจิทัล (X3) โดยมีอำนาจพยากรณ์ร้อยละ 77.90 สามารถนำมาสร้างสมการวิเคราะห์การถดถอยในรูปคะแนนดิบและคะแนนมาตรฐาน ดังนี้
Y′ = 0.229+ 0.541X5 + 0.458X2 + 0.350X4 + 0.262X1 - 0.643X3
Z′ = 0.498Z5 + 0.481Z2 + 0.375Z4 + 0.335Z1 - 0.736Z3
เอกสารอ้างอิง
กันตชาติ กุดนอก. (2565). ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครพนม เขต 2. วิทยานิพนธ์ ค.ม. สกลนคร: มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร. เรียกใช้เมื่อ 17 กันยายน 2567 จาก https://sl1nk.com/sppqhxe
จิตรกร จันทร์สุข, จีรนันท์ วัชรกุล. (2564). การศึกษาองค์ประกอบภาวะผู้นำดิจิทัลสำหรับ ผู้บริหารโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ประถมศึกษาอุดรธานี เขต 3. เรียกใช้เมื่อ 17 กันยายน 2567 จาก https://sl1nk.com/0lo3zzc
จิราภรณ์ ปกรณ์, และคณะ. (2565). รูปแบบภาวะผู้นําดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษา สังกัด สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. วารสารรัชต์ภาคย์, 16(48), 396 - 410.
ณัฏฐิตา สงค์แก้ว. (2565). ภาวะผู้นําดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษา ประถมศึกษานครศรีธรรมราช เขต 1. ใน สารนิพนธ์ศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการ บริหารการศึกษา. มหาวิทยาลัยหาดใหญ่.
ดาวรุวรรณ ถวิลการ. (2564). ภาวะผู้นำดิจิทัล. ขอนแก่น : โรงพิมพ์มหาวิทยาลัยขอนแก่น.
ทรรศนกร สงครินทร์. (2561). ปัจจัยทางด้านการบริหารที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของสถานศึกษาในสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษา ภาคตะวันออกเฉียงเหนือตอนบน. ใน วิทยานิพนธ์บริหารการศึกษามหาบัณฑิต. สาขาวิชาการบริหารการศึกษา คณะศึกษาศาสตร์. วิทยาลัยสันตพล.
นโยบายและแผนระดับชาติว่าด้วยการพัฒนาดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (พ.ศ. 2561- 2580). เรียกใช้เมื่อ 17 กันยายน 2567, จาก https://l1nq.com/72ipl46
นฤมล วรรณะปะกะ. (2568). ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารที่ส่งผลต่อประสิทธิผลการบริหาร
งานวิชาการในโรงเรียน สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครพนม เขต 1. ใน วิทยานิพนธ์หลักสูตร ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา คณะครุศาสตร์. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
บุญชม ศรีสะอาด. (2553). การวิจัยเบื้องต้น. เรียกใช้เมื่อ 17 กันยายน 2567 จาก https://sl1nk.com/ob1ybtu
บุศรา ปุณริบูรณ์. (2563). องค์ประกอบภาวะผู้นำเชิงสร้างสรรค์ของผู้บริหารที่ส่งผลต่อประสิทธิผลของโรงเรียนมัธยมศึกษา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาเขต 21. ใน วิทยานิพนธ์ปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร.
ภานุพงษ์ คำภูษา. (2562). รูปแบบความสัมพันธ์เชิงโครงสร้างปัจจัยทางการบริหารที่มีอิทธิพลต่อประสิทธิผลการบริหารงานของโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษาในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ สำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน. ใน ครุศาสตรดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษาและภาวะผู้นำ. มหาวิทยาลัยราชภัฏสกลนคร
มูฮำหมัดรุซลัน ลือบากะลูติง. (2565). ภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษาสังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาตรัง กระบี่. ใน สารนิพนธ์หลักสูตร ปริญญาศึกษาศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา มหาวิทยาลัยหาดใหญ่.
ยุพา สิริอำนวยศักดิ์. (2562). การศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำการเปลี่ยนแปลงของผู้บริหาสถานศึกษากับประสิทธิผลของโรงเรียนกลุ่มเครือข่ายโรงเรียนวังเหนือ สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาลำปาง เขต 3. ใน งานนิพนธ์การศึกษามหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา บัณฑิตวิทยาลัย. มหาวิทยาลัยพะเยา.
วชิรวิทย์ บุญสงค์. (2567). ความสัมพันธ์ระหว่างภาวะผู้นำดิจิทัลของผู้บริหารสถานศึกษากับประสิทธิผล ของสถานศึกษา สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษานครราชสีมา เขต 6. ใน วิทยานิพนธ์หลักสูตรปริญญาครุศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารการศึกษา คณะครุศาสตร์และการพัฒนามนุษย์. มหาวิทยาลัยราชภัฏชัยภูมิ.
สุกัญญา แช่มช้อย. (2562). การพัฒนาผู้บริหารการศึกษาในยุคดิจิทัล. วารสารการบริหารการศึกษา, 10(2), 99-100.
สำนักงานคณะกรรมการสภาพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2563). ด้านการศึกษา.
เรียกใช้เมื่อ 17 กันยายน 2567, จาก https://www.nesdc.go.th/.
สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา. (2565). พระราชบัญญัติสภาครูและบุคลากรทางการศึกษา
พ.ศ. 2546. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์คุรุสภาลาดพร้าว.
สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาขอนแก่น. (2567). วิสัยทัศน์ พันธกิจ เป้าประสงค์.
เรียกใช้เมื่อ 17 กันยายน 2567, จาก https://www.kksec.go.th/
Agustina, R. & Kamdi, W. (2020). Influence of the Principal’s Digital Leadership on the Reflective Practices of Vocational Teachers Mediated by Trust, Self Efficacy, and Work Engagement. International Journal of Learning, Teaching and Educational Research, 19(11), 24 – 40
Damayanti, F.P., & Mirfani. A.M. (2021). An Analysis of Digital Leadership in the Pandemic Covid-19 Era, Advances in Social Science, Education and Humanities Research, 526(14), 156 – 159
Hafiza, N.H., Nasir, M.K.M., & Wahab, J.A. (2021). The Effects of Principals’ Digital Leadership on Teachers’ Digital Teaching during the Covid-19 Pandemic in. Journal of Education and e-Learning Research
Eric Sheninger. (2019). Digital Leadership : Changing Paradigms for Changing Times. (2nd edition). California : SAGE Publications Asia-Pacific Pte. Ltd.
