การเสริมสร้างความเข้มแข็งการมีส่วนร่วมทางการเมืองภาคประชาชน

ผู้แต่ง

  • พระมหาปณวัศ ปุญฺญโชตโก (บุญโชติหิรัญ) มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาลัยสงฆ์ระยอง
  • พระปัญญา สุจิตฺโต (สีงาม) มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาลัยสงฆ์ระยอง
  • พระสุรสีห์ มหาปุญโญ (เกิดสวัสดิ์) มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาลัยสงฆ์ระยอง

คำสำคัญ:

การมีส่วนร่วมทางการเมือง, ประชาธิปไตย, ภาคประชาชน, ความเข้มแข็งทางการเมือง

บทคัดย่อ

บทความวิชาการเรื่องนี้ มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาค้นคว้าเอกสาร และเพื่อค้นหาปัจจัยในการเสริมสร้างความเข้มแข็งการมีส่วนร่วมทางการมืองของประชาชน และศึกษาแนวทางและข้อเสนอแนะในมิติของการพัฒนาเชิงยุทธศาสตร์ที่ส่งผลต่อการสร้างความเข้มแข็งทางการเมืองของประเทศไทย เป็นการศึกษาแนวทางที่ต้องวิเคราะห์การเชื่อมโยงในมิติของการเปลี่ยนผ่านจากสังคมการเมืองยุคเก่า สังคมการเมืองยุคใหม่ และอำนาจนิยม ในขณะที่มีการเปลี่ยนผ่านของเสรีนิยมแบบเก่า กับเสรีนิยมแบบใหม่ ซึ่งเป็นรูปแบบของลักษณะการเชื่อมโยงกรบวจนการเสริมสร้างการมีส่วนร่วมทางการเมืองของคนในสังคม ซึ่งเรียกว่า “ความเข้มแข็งทางการเมือง” จากนั้นจึงก้าวสู่สังคมการเมืองแห่งสิทธิเสรีภาพ หากต้องการสิทธิเสรีภาพบนพื้นฐานของการเมืองเข้มแข็งนั้น การมีส่วนร่วมของประชาชนเป็นสิ่งสำคัญ เพราะถ้าประชาชนขาดการมีส่วนร่วมทางการเมืองแล้ว ความเข้มแข็งทางการเมืองก็จะอ่อนแอลง และอาจจะทำให้ประชาชนไม่ได้สิทธิเสรีภาพตามเจตจำนงแล้ว ยังถูกจำกัดสิทธิเสรีภาพจากฝ่ายอำนาจนิยมอีกด้วย และมีความจำเป็นอย่างยิ่ง ที่จะต้องพัฒนาประยุกต์การมีส่วนร่วมของประชาชนในด้านต่าง ๆ ให้ร่วมสมัย และสอดรับกับความต้องการทางการเมืองมากยิ่งขึ้น เพราะปัจจุบันการเข้าถึงสื่อข้อมูลข่าวสาร มีความก้าวกระโดด ซึ่งแตกต่างจากอดีตเป็นอย่างมาก

คำสำคัญ : การเสริมสร้างความเข้มแข็ง,การมีส่วนร่วม,การเมือง,ประชาชน

เอกสารอ้างอิง

เกรียงศักดิ์ เจริญวงศ์ศักดิ์. (2559). ภาคประชาชนเข้มแข็ง เมื่อประชาชนเป็น "พลเมือง. สืบค้นเมื่อ 16 สิงหาคม 2568, จากเว็บไซต์ http://www.kriengsak.com/Strong-public-sector-on-a-citizen

โกวิทย์ พวงงาม. การศึกษาวิจัยเพื่อวัดความเข้มแข็งการเมืองภาคพลเมือง. กรุงเทพฯ: สำนักงานสภาพัฒนาการเมือง สถาบันพระปกเกล้า. 2557.

คำนึง ชัยสุวรรณรักษ์ และ ธีระพล บุญสร้าง. ประชาธิปไตยในวิถีประชาธิปไตย. กรุงเทพฯ: แม็ก, 2546, หน้า 9-10.

คุณากร กรสิงห์. รูปแบบการมีส่วนร่วมของภาคประชาชนในการตรวจสอบการใช้อำนาจขององค์กรปกครอง ส่วนท้องถิ่น. วารสาร มจร. นครน่านปริทรรศน์ , 1(2). 2560, หน้า 133-143.

ณรงค์ เหล่าธีระเชาวน์. ประชาธิปไตย. รายงานการอบรมตามหลักสูตรนิติธรรมเพื่อประชาธิปไตย รุ่นที่ 1. กรุงเทพฯ: สำนักงานศาลรัฐธรรมนูญ. 2556

ถวิลวดี บุรีกุล และคณะ. โครงการสร้างพลังทางด้านกฎหมายให้แก่ประชาชนที่ยากไร้: การแก้ไขปัญหาท้องถิ่นด้วยกระบวนการมีส่วนร่วม. นนทบุรี: สถาบันพระปกเกล้า. 2553.

________. พลเมืองไทย: การสร้างความเป็นพลเมืองในระบอบประชาธิปไตย. กรุงเทพฯ: สถาบันพระปกเกล้า. 2557.

________.. การศึกษาความเป็นพลเมืองสำหรับสังคมไทย. กรุงเทพฯ: สถาบันพระปกเกล้า. 2563.

ทนงศักดิ์ พลอาษา และประเสริฐ ประสมรักษ์. ผลการประเมินความเข้มแข็งของการสร้างและใช้ธรรมนูญสุขภาพเฉพาะพื้นที่ในมุมมองของประชาชนจังหวัดอำนาจเจริญ. ศรีนครินทร์เวชสาร. 34(4). 2562, หน้า 379-385.

นพรัตน์ วงศ์วิทยาพาณิชย์. แนวคิด “พลเมืองเข้มแข็ง” สู่ความเป็นประชาธิปไตยแบบตัวแทนกับประชาธิปไตยแบบมีส่วนร่วม. วารสารการเมือง การบริหาร และกฎหมาย. 2(1), 2553, หน้า 91-118.

ผุสดี สระทอง และคณะ. การศึกษาความเข้มแข็งของชุมชนตำบลธงชัย อำเภอเมือง จังหวัดเพชรบุรี. วารสารมหาจุฬานาครทรรศน์. 7(9). 2563, หน้า 421-434.

พระกฤษฎายุทธ เต๋จ๊ะดี และคณะ. พระพุทธศาสนา กับ แนวโน้มโลกยุคใหม่ : วิถีครูบาศรีวิชัยสู่อารยธรรมร่วมสมัย การประชุมวิชาการระดับชาติ. ลำพูน: มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย วิทยาลัยสงฆ์ลำพูน. 2555.

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ 2550. ราชกิจจานุเบกษาฉบับกฤษฎีกา. มาตรา 164-165-287. 2550, หน้า 61-155.

รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พ.ศ 2560. ราชกิจจานุเบกษาฉบับกฤษฎีกา. มาตรา 44-45. 2560, หน้า 12.

ศรัญยู หมั้นทรัพย์. การศึกษาเพื่อสร้างพลเมือง: รากฐานของการเมืองภาคพลเมือง. กรุงเทพฯ: สถาบันพระปกเกล้า. 2550, หน้า 5-6.

สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร. การมีส่วนร่วมทางการเมืองในระบอบประชาธิปไตย. กรุงเทพฯ. สำนักการพิมพ์ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร์, 2561, หน้า 12-13.

สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฎร์. รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560. (พิมพ์ครั้งที่ 4). กรุงเทพฯ: สำนักประชาสัมพันธ์ สำนักงานเลขาธิการ สภาผู้แทนราษฎร์, 2562.

ดาวน์โหลด

เผยแพร่แล้ว

2026-06-07

ฉบับ

ประเภทบทความ

บทความวิชาการ