การบูรณาการหลักการทรงงานข้อที่ 1 “ศึกษาข้อมูลอย่างเป็นระบบ” กับเป้าหมายการพัฒนาจากภายในสำหรับการพัฒนาหลักสูตรเพื่อส่งเสริม ทักษะชีวิต การคิด และความสัมพันธ์ (ทักษะที่ไม่ใช่เทคนิค)
คำสำคัญ:
ทักษะที่ไม่ใช่เทคนิค, ทักษะชีวิต, การคิด, ความสัมพันธ์,, หลักการทรงงานบทคัดย่อ
งานวิจัยฉบับนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) วิเคราะห์แนวคิดการประยุกต์ใช้หลักการทรงงานข้อที่ 1 “ศึกษาข้อมูลอย่างเป็นระบบ” ในการพัฒนาหลักสูตรบนกรอบเป้าหมายการพัฒนาจากภายใน (Inner Development Goals: IDG) และ 2) สังเคราะห์แนวทางการออกแบบและพัฒนาหลักสูตรที่มุ่งส่งเสริมทักษะชีวิต การคิดอย่างมีวิจารณญาณ และความสัมพันธ์ในฐานะทักษะที่ไม่ใช่เทคนิค การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยใช้ระเบียบวิธีเชิงตีความและการวิเคราะห์เอกสารร่วมกับการวิภาษเชิงแนวคิด
ผลการวิจัยพบว่า หลักการทรงงานข้อที่ 1 ทำหน้าที่เป็นกรอบญาณวิทยาที่ช่วยยกระดับการพัฒนาหลักสูตรจากการถ่ายทอดความรู้ไปสู่กระบวนการเรียนรู้เชิงระบบที่เชื่อมโยงข้อมูล บริบท และการตระหนักรู้ภายในของผู้เรียน เมื่อบูรณาการกับกรอบ IDG หลักสูตรสามารถออกแบบให้ครอบคลุมมิติของการพัฒนามนุษย์อย่างเป็นองค์รวม ทั้งด้านการรับรู้ตนเอง การคิดอย่างมีวิจารณญาณ และความสัมพันธ์เชิงจริยธรรม งานวิจัยเสนอโมเดลเชิงบูรณาการ S.M.A.R.T.–I.D.G. เพื่ออธิบายกลไกการพัฒนาหลักสูตรผ่านมิติของข้อมูล ความหมาย และการพัฒนา อันสนับสนุนการเปลี่ยนแปลงเชิงคุณค่าและเชิงพฤติกรรมอย่างยั่งยืนในบริบทสังคมไทยและสากล
เอกสารอ้างอิง
ชัญญานุช โมราศิลป์ และทักษญา สง่าโยธิน. (2562). แนวทางการน้อมนำหลักการทรงงานของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช บรมนาถบพิตร ไปใช้ในการปฏิบัติงานขององค์กรธุรกิจ. Humanities, Social Sciences and Arts, 12(1), 710–735.
เมธา หริมเทพาธิป. (2559). การศึกษาตามหลักปรัชญาหลังนวยุคนิยมสายกลาง: วิเคราะห์จากหลักการทรงงานของพระบาทสมเด็จพระปรมินทรภูมิพลอดุลเดช รัชกาลที่ 9. วารสารศึกษาศาสตร์ มมร, 4(1), 120–132.
วิศิษฐ์ ฤทธิบุญไชย. (2561). การปรับใช้หลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียงที่มีผลต่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตของนักศึกษาในจังหวัดนครปฐม. วารสารสังคมศาสตร์วิจัย, 9(2), 287–302.
รัชนี อิ่มอก. (2564). การพัฒนารูปแบบการจัดการเรียนรู้ตามหลักการทรงงานของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 9 เพื่อส่งเสริมความเป็นพลเมืองดีที่ใส่ใจในสังคม. วารสารสังคมศาสตร์และมานุษยวิทยาเชิงพุทธ, 6(12), 204–220.
สำนักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงานโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ. (2555). จอมปราชญ์แห่งการพัฒนา: หลักการทรงงาน. อมรินทร์พริ้นติ้ง แอนด์ พับลิชชิ่ง.
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2551). จากปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง... สู่การปฏิบัติ. เพชรรุ่งการพิมพ์.
สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ. (2554). เรียนรู้เศรษฐกิจพอเพียง (พิมพ์ครั้งที่ 2). กรุงเทพฯ: สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
สุเมธ ตันติเวชกุล. (2554). การทรงงานพัฒนาประเทศของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว. สำนักงานคณะกรรมการพัฒนาการเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ.
Endsley, M. R. (1995). Toward a theory of situation awareness in dynamic systems. Human Factors, 37(1), 32–64.
Flin, R., & Martin, L. (2001). Behavioural markers for crew resource management: A review of current practice. International Journal of Aviation Psychology, 11(1), 95–118. https://doi.org/10.1207/S15327108IJAP1101_6
Fletcher, G., Flin, R., McGeorge, P., Glavin, R., Maran, N., & Patey, R. (2003). Anaesthetists’ non-technical skills (ANTS): Evaluation of a behavioural marker system. British Journal of Anaesthesia, 90(5), 580–588. https://doi.org/10.1093/bja/aeg112
Gamborg, M. L., Klemsdal, L., & Aase, K. (2024). Training technical or non-technical skills: An arbitrary distinction? A scoping review. BMC Medical Education, 24, Article 1451. https://doi.org/10.1186/s12909-024-06419-6
Klein, G. (2008). Naturalistic decision making. Lawrence Erlbaum Associates.
Reader, T. W., Flin, R., Lauche, K., & Cuthbertson, B. H. (2006). Non-technical skills in the intensive care unit. British Journal of Anaesthesia, 96(5), 551–559.
Salas, E., Rosen, M. A., Burke, C. S., & Goodwin, G. F. (2009). The wisdom of collectives in organizations: An update of the teamwork competencies. Team Performance Management, 15(1/2), 7–28. https://doi.org/10.1108/13527590910937763
Seligman, M. E. P. (2011). Flourish: A visionary new understanding of happiness and well-being. Free Press.
Schön, D. A. (1983). The reflective practitioner: How professionals think in action. Basic Books.
World Health Organization. (1999). Partners in life skills education: Conclusions from a United Nations inter-agency meeting. Author.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารสถาบันพอดี
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
